पोटॅशियमची कमतरता - Potassium Deficiency in Marathi

Dr. Anurag Shahi (AIIMS)MBBS,MD

May 09, 2019

March 06, 2020

पोटॅशियमची कमतरता
पोटॅशियमची कमतरता

पोटॅशियमची कमतरता म्हणजे काय?

पोटॅशियमची कमतरता ही एक दुर्मिळ स्थिती आहे, जी वैद्यकीय भाषेत हाइपोकलेमिया म्हणून ओळखली जाते. या अवस्थेत शरीरात पोटॅशियमची कमतरता आहे जी विशिष्ट चिन्हे आणि लक्षणे तयार करते.

त्याचे मुख्य चिन्हे आणि लक्षणे काय आहेत?

पोटॅशियम कमतरतेचे पहिले आणि सर्वात सामान्य लक्षण आहे संपूर्ण शरीरात सामान्यतः अशक्तपणा आणि थकवा आहे. या कमतरतेचे इतर विशिष्ट लक्षणे खालील प्रमाणे आहेतः

मुख्य कारण काय आहे?

अनेक वैद्यकीय परिस्थिती आणि औषधांचा दुष्परिणाम आहे ज्यामुळे पोटॅशियमची कमतरता होऊ शकते. काही कारणे खालील प्रमाणे आहेत:

याचे निदान आणि उपचार कसे केले जाते?

उपरोक्त लक्षणे सादर केल्यावर, डॉक्टर काही तपासणी करू शकतात, जसे रक्त तपासणी, जे रक्तप्रवाहातील पोटॅशियम, कॅल्शियम आणि इतर खनिजेचे स्तर/पातळी दर्शवू शकते.

अनियमित हृदयाच्या लयच्या बाबतीत, एक इलेक्ट्रोकार्डियोग्राम (ईसीजी) देखील सुचविले जाऊ शकते कारण पोटॅशियमची कमतरता हृदयच्या गतीवर परिणाम करू शकते.

या स्थितीसाठी उपचार सोपे आहे आणि लक्षणांमध्ये जलद सुधारणा दर्शवते. व्यक्तीची स्थिती आणि उपस्थित लक्षणांच्या आधारावर डॉक्टर विविध औषधे सूचवू शकतात. जर रक्तप्रवाहात पोटॅशियमचे प्रमाण अतिशय कमी असेल तर, डॉक्टर पोटॅशियम बॅलेन्स पुनर्संचयित करण्यासाठी काही गोळ्या किंवा सिरप पोटॅशियम सॉल्टसह निर्धारित करतील.

जर प्रकरण गंभीर असेल आणि व्यक्तीला पॅल्पपिटेशनचा त्रास होत असेल तर त्यांना पोटाशियमचे पूरक आंतरनीलातून (IV किंवा शीर द्वारे) दिले जाते.

पोटॅशियमची कमतरता वाढविण्याच्या जोखीम टाळण्यासाठी अल्कोहोलचा वापर कमीतकमी ठेवला पाहिजे आणि संतुलित आहाराचे पालन केले पाहिजे.



संदर्भ

  1. A Tabasum et al. A man with a worrying potassium deficiency . Endocrinol Diabetes Metab Case Rep. 2014; 2014: 130067. PMID: 24683481
  2. National Institutes of Health; Office of Dietary Supplements. [Internet]. U.S. Department of Health & Human Services; Potassium.
  3. MedlinePlus Medical Encyclopedia: US National Library of Medicine; Potassium
  4. Center for Disease Control and Prevention [internet], Atlanta (GA): US Department of Health and Human Services; The Role of Potassium and Sodium in Your Diet
  5. healthdirect Australia. Potassium. Australian government: Department of Health
  6. Weaver CM et al. Potassium and health. Adv Nutr. 2013 May 1;4(3):368S-77S. PMID: 23674806
  7. Michael S. Stone, Lisa Martyn, Connie M. Weaver. Potassium Intake, Bioavailability, Hypertension, and Glucose Control. Nutrients. 2016 Jul; 8(7): 444. PMID: 27455317

पोटॅशियमची कमतरता चे डॉक्टर

Dr. Tanmay Bharani Dr. Tanmay Bharani Endocrinology
15 वर्षों का अनुभव
Dr. Sunil Kumar Mishra Dr. Sunil Kumar Mishra Endocrinology
23 वर्षों का अनुभव
Dr. Parjeet Kaur Dr. Parjeet Kaur Endocrinology
19 वर्षों का अनुभव
Dr. M Shafi Kuchay Dr. M Shafi Kuchay Endocrinology
13 वर्षों का अनुभव
डॉक्टरांचा सल्ला घ्या

पोटॅशियमची कमतरता साठी औषधे

पोटॅशियमची कमतरता के लिए बहुत दवाइयां उपलब्ध हैं। नीचे यह सारी दवाइयां दी गयी हैं। लेकिन ध्यान रहे कि डॉक्टर से सलाह किये बिना आप कृपया कोई भी दवाई न लें। बिना डॉक्टर की सलाह से दवाई लेने से आपकी सेहत को गंभीर नुक्सान हो सकता है।