काचबिंदू - Glaucoma in Marathi

Dr. Ajay Mohan (AIIMS)MBBS

December 28, 2018

October 23, 2020

काचबिंदू
काचबिंदू

काचबिंदू काय आहे ?

काचबिंदू हा एक रोग आहे ज्यात ऑप्टिक नर्व्हचे नुकसान होते ज्यामुळे डोळ्यात दाब वाढतो. जेव्हा अतिरिक्त द्रव डोळ्याच्या पुढच्या भागात दाब वाढवतो तेव्हा त्याला काचबिंदू असे म्हटले जाते. काचबिंदूचे दोन प्रकारचे आहे:

  • ओपन अँगल काचबिंदू -हा काचबिंदुचा सर्वात सामान्य प्रकार आहे आणि याला वाईड-अँगल काचबिंदू देखील म्हटले जाते.
  • अँगल-क्‍लोजर काचबिंदू- हा कमी सामान्य प्रकार आहे आणि याला अल्पकालीन किंवा दीर्घकालीन अँगल-क्लोजर किंवा नॅरो-अँगल काचबिंदू म्हणतात. हा सहसा मोतीबिंदू आणि दूरदृष्टी शी संबंधित आहे.

त्याची मुख्य चिन्हे आणि लक्षणे काय आहेत ?

या रोगाची चिन्हे आणि लक्षणे इतकी सौम्य असतात की खूप काळापर्यंत निर्देशनातच येत नाहीत. सर्वात पहिली चिन्हे सहसा गौण दृष्टी नष्ट होणे हे आहे.

काचबिंदूची लक्षणे खाली दिली आहेत:

  • प्रकाश उत्सर्जित करणाऱ्या वस्तूंभोवती तेजोमंडल दिसणे.
  • दृष्टी नष्ट होणे.
  • डोळे लाल होणे.
  • अस्पष्ट दिसणे (नवजात मुलांमध्ये).
  • खाजवणारे आणि वेदनादायक डोळे.
  • अरुंद किंवा अस्पष्ट दृष्टी.
  • मळमळ आणि उलटी.

याची मुख्य कारणं काय आहेत ?

अतिरिक्त द्रवामुळे वाढलेला डोळ्याचा दाब हे काचबिंदूचे कारण आहे. इतरही बरेच घटक आहेत जे काचबिंदूच्या विकसित होण्याचा धोका वाढवतात आणि त्यात हे समाविष्ट आहे :

  • वय- वय वाढण्यासोबतच काचबिंदू होण्याची शक्यता जास्त असते
  • वंशवाढ - आफ्रिकन, कॅरिबियन आणि आशियाई लोकसंख्येला जास्त धोका असतो
  • कौटुंबिक इतिहास - कोणत्याही पालक किंवा भावंडांना असेल तर काचबिंदूचे निदान होण्याची शक्यता जास्त असते.
  • इतर वैद्यकीय परिस्थिती - जसे लघु दृष्टीक्षेप, दीर्घ दृष्टीक्षेप आणि मधुमेह

याचे निदान आणि उपचार कसे केले जातात ?

काचबिंदूसारखी डोळ्याची स्थिती ओळखण्यासाठी नियमित डोळ्यांची तपासणी करणे फायदेशीर असते.डोळ्याचा दाब तपासण्यासाठी, टोनोमेट्री नावाची एक चाचणी केली जाते. तसेच गौण दृष्टी नष्ट होत आहे का, हे तपासण्यासाठी व्हिज्युअल फील्ड चाचणी केली जाते.

काचबिंदूचे निदान होण्याआधी गेलेली दृष्टी परत आणणे अशक्य आहे परंतु उपचार, स्थितीचे बिघडणे थांबवू शकते. उपचार हा काचबिंदुच्या प्रकारावर अवलंबून असतो. काचबिंदूसाठी उपलब्ध सर्वात सामान्य उपचार खाली दिले आहेत:

  • स्टेरॉइड आय ड्रॉप - डोळ्यांतील दाब कमी करणे.
  • लेसर उपचार - अवरोधित केल्या गेलेले ऑप्टिक ड्रेनेज ट्यूब उघडण्यासाठी किंवा डोळ्यांमधील द्रव उत्पादन कमी करण्यासाठी.
  • शस्त्रक्रिया - डोळ्याच्या कोपऱ्यातील एक अरुंद कोन विस्तारीत करून द्रवपदार्थाचा वहाव वाढवण्यासाठी.



संदर्भ

  1. National Health Service [Internet] NHS inform; Scottish Government; Glaucoma.
  2. National Eye Institute. Facts About Glaucoma. U.S. National Institutes of Health [Internet].
  3. American Academy of Ophthalmology. [Internet]. San Francisco, California, United States; What Is Glaucoma?.
  4. National Eye Institute. Glaucoma. U.S. National Institutes of Health [Internet].
  5. MedlinePlus Medical Encyclopedia: US National Library of Medicine; Glaucoma.

काचबिंदू साठी औषधे

काचबिंदू के लिए बहुत दवाइयां उपलब्ध हैं। नीचे यह सारी दवाइयां दी गयी हैं। लेकिन ध्यान रहे कि डॉक्टर से सलाह किये बिना आप कृपया कोई भी दवाई न लें। बिना डॉक्टर की सलाह से दवाई लेने से आपकी सेहत को गंभीर नुक्सान हो सकता है।